رستگاری

به خدا سوگند چیزى از نشانههاى مرگ به من روى نیاورده كه از آن ناخشنود باشم ،
طلایهاى از آن آشكار نشده كه من آن را زشت بشمارم ،
من نسبت به مرگ هم چون كسى هستم كه شب هنگام در جستجوى آب باشد و ناگهان به آن برسد،
هم چون كسى كه گمشده ی خویش را پیدا كند،
« و آنچه نزد خدا است ، براى نیكان بهتر است . »
فراز هایی از سخنان مولای ام ، امیرالمومنین ، علی علیه السلام
ای مردم !
به خدا شرك نورزید و سنت رسول اش را برپای دارید ،
در روشن نگاه داشتن این دو چراغ از هیچ ملامتی نهراسید .
من دیروز هم چون شما بودم،
امروز باعث عبرت شما
و فردا از شما جدا خواهم شد ؛
اگر زنده بمانم ،
خود ولى خون خویشم ،
اگر بمیرم مرگ قرارگاه من است .
اگر عفو كنم ،
براى من موجب تقرب به خدا است؛
پس عفو كنید «آیا دوست نداریدخدا شما را مشمول عفو و آمرزش خویش قراردهد»؟
دنیا به «مار» مىماند ، ظاهرش نرم و زیبا ، ولى زهر كشنده در درون دارد
از آن چه در دنیا ، جلب توجه تو را مىكند ، دوری كن
كه به زودی از تو جدا خواهد شد.
مولای ام به فرزندشان چنین وصیت فرمودند:
پسرم !
تو را به تقوا و التزام به فرمان خدا ،
آباد كردن قلب و روح با ذكر او
و چنگ زدن به ریسمان الهى توصیه مىكنم .
قلب ات را با موعظه و اندرز زنده كن ،
هواى نفس ات را ، با زهد بمیران ،
دل را با یقین نیرومند ساز ،
با حكمت و دانش نورانى نما
و با یاد مرگ رام كن
اخبار گذشته گان را بر او عرضه نما ،
در دیار و آثار مخروبه آنها گردش نما ،
طولى نكشد كه تو هم یكى از آنها خواهى بود .
فرزندم !
آخرت ات را به دنیا مفروش ،
در مورد آن؛چه نمىدانى سخن مگو ،
در آنچه موظف نیستى كسى را مخاطب نساز ،
در راهى كه ترس گمراهى در آن دارى قدم مگذار ،
امر به معروف كن تا خود اهل معروف باشى ،
با دست و زبانت منكراترا انكار نما ،
از بد كاران به سختى دورى گزین ،
درراه خدا تا سر حد توان تلاش كن ،
هرگز سرزنش سرزنشگران تو را ازتلاش در راه خدا باز ندارد .
خویشتن را بر استقامت در برابر مشكلات عادت ده
همواره از خدا بخواه كه آنچه خیر و نیك است ، برایت پیش آورد .
آگاه باش !
در دانشى كه فایده نبخشد ، خیرى نیست ،
و دانشى كه سزاوار فراگرفتن نیست ، سود نبخشد .
نیكى كن، همان گونه كه دوست دارى نسبت به تو نیكى كنند،
هرچه را بر دیگران قبیح می شماری ، بر خود نیز زشت بدان ،
آن چه نمی پسندی به تو بگویند ، به دیگران مگو ،
هر كس اندیشه كند ، بینائى خواهد یافت .
پسرم!
ستم بر ناتوان بدترین ستم است ،
از سوارشدن بر مركب سركش لجاجت برحذر باش ،
با دشمن خود با فضل و كرم رفتار كن ،
خشم را فرو خور كه من جرعهاى شیرین تر و خوش سرانجام تر و لذت بخش تراز آن ندیدم .
به كسی كه با تو علاقه ندارد علاقه مند مباش .
تو را در برابر دوستان وظیفه است تا :
به هنگام قطع رابطه از ناحیه او ، تو پیوند نمایی ،
هنگام قهر اش ، لطف و نزدیكى ،
در برابر بخل اش ، بذل و بخشش ،
در زمان دوری اش ، نزدیكى ،
به هنگام سخت گیری اش ، نرمش ،
به هنگام جرم اش ، قبول عذر ،
آن چنان كه گویا تو بنده او هستى ، و او صاحب نعمت تو است .
و مولای ام به حاكم مصر چنین دستور فرمود:
بالهاى محبت ات بر مردمان بگستر ،
پهلوى نرمش بر زمین بگذار ،
چهره خویش بر ایشان گشاده دار ،
تساوى را بین شان حتى در نگاه ، نگاه دار ،
به یاد دار كه خداوند ازشما بندگان ، درباره اعمال كوچك و بزرگ و آشكار و پنهان بازخواست خواهد كرد ،
از مرگ و نزدیك بودنش در هراس باش .
بر تو لازم است كه :
با خواستههاى دل ات مخالفت كنى ،
خداوند را بخاطر رضایت احدى از مخلوقش بخشم نیاورى ،
نماز را در اوقات خودش بجاى آری .
بدان كه
امام هدایت و امام گمراهى و پستى، هیچ گاه مساوى نیستند.
پیامبر به من فرمود:
« من بر امت ام نه از مؤمن مىترسم و نه از مشرك.
چرا كه مؤمن، ایمانش او را باز مىدارد
و مشرك را خداوند به وسیله شركشنابود مىسازد.
تنها كسانى كه از شر آنها بر شما مىترسم آنها هستند كه در دل منافق اند و در زباندانا،
سخنانى مىگویند دل پسند ولى اعمالى دارند زشت و ناپسند. »
متن برگزیده از خطبه های نهج البلاغه است .
خطبه های استفاده شده



